Bu yatırım çok konuşulur.

Altınova’ya 350 metre uzunluğunda, 75 metre genişliğinde dev bir yüzer havuz geliyor.

Yatırımın bedeli 484,4 milyon TL.

Yıllık gemi bakım-onarım kapasitesi 100’den 200’e çıkarılacak.

300 bin DWT’a kadar gemilere hizmet verilecek.

İlk bakışta insanın söyleyeceği belli:

“Yalova için büyük yatırım!”

Doğru.

Ama ben bu kez alkışlamadan önce başka bir soru soruyorum:

YALOVA BU YATIRIMDAN NE KAZANACAK?

Çünkü artık sadece “yatırım geliyor” demenin zamanı geçti.

Yalova'nın hesabını sormasının zamanı geldi.

26 BİN KİŞİ ÇALIŞIYOR, AMA KAÇI YALOVALI?

Altınova Tersaneler Bölgesi'nin bugün geldiği noktaya bakalım.

Altınova Belediye Başkanı Yasemin Fazlaca'nın Temmuz 2026'da yaptığı açıklamaya göre tersanelerde çalışan sayısı 20-26 bin kişi civarında. Fazlaca, iki yıl önce 46-50 bin seviyelerinde olan çalışan sayısının önemli ölçüde gerilediğini belirtiyor.

Şimdi asıl soruyu soralım:

Bu 20-26 bin kişinin kaçı Yalova'da yaşıyor?

İşte burada elimizde çok çarpıcı bir veri var.

GİMBİRDER Başkanı Rüstem İnce, Mart 2024'te tersanelerde çalışanların yüzde 60'ının il dışından getirildiğini açıklamıştı. Çalışanların Tuzla, Gölcük, İzmit ve Orhangazi'den servislerle taşındığını söylemişti.

Yani tersanelerde çalışanların önemli bir bölümü Yalova'da yaşamıyor.

Burada hemen bir parantez açalım:

Bu yüzde 60 oranı 2024 tarihli sektör temsilcisi açıklaması. 2026 için güncel ikamet dağılımını gösteren resmi bir SGK tablosu elimizde yok.

Ama bu veri bile şu soruyu sormak için yeterli:

YALOVA'DA ÇALIŞAN NEDEN YALOVA'DA YAŞAMIYOR?

PARA GELİYOR MU, YOKSA GEMİLER GELİP GİDİYOR MU?

Bir düşünün…

Gemiler geliyor.

Bakım yapılıyor.

Onarım yapılıyor.

Milyonlarca liralık işler dönüyor.

Sonra gemi kalkıp gidiyor.

Peki Yalova'da ne kalıyor?

İşçi maaşı mı?

Vergi mi?

Yerel firmalara verilen işler mi?

Esnafa bırakılan para mı?

Konut yatırımı mı?

Lojistik geliri mi?

Bunların hepsinin rakamını görmek istiyoruz.

Çünkü “tersaneler Yalova ekonomisine büyük katkı sağlıyor” cümlesi artık tek başına yeterli değil.

Büyük katkı ne kadar?

10 milyon mu?

100 milyon mu?

1 milyar mı?

Rakamı koyun önümüze.

VERGİ MESELESİ DE MASADA

Yalova'da faaliyet gösteren tersanelerin geçmiş yıllarda kurumlar vergisi rekortmenleri arasında yer aldığı biliniyor.

Örneğin Tersan Tersanecilik 2013 yılında Yalova'nın kurumlar vergisi rekortmeni olmuştu. Cemre Marin Endüstri ve Yalova Altınova Tersane Girişimcileri gibi tersane şirketleri de geçmiş yıllarda Yalova'nın vergi rekortmenleri arasında yer aldı.

Demek ki tersanelerin Yalova'ya vergi katkısı olabiliyor.

Ama mesele artık şu:

BUGÜN NE KADAR?

29 tersane varsa…

Binlerce çalışan varsa…

Milyonlarca dolarlık ihracat yapılıyorsa…

Yalova'da tahakkuk eden kurumlar vergisinin ne kadarı tersanelerden geliyor?

Kaç tersane kurumlar vergisini Yalova'da ödüyor?

Toplam rakam ne?

Bunu bilmek Yalova halkının hakkı.

ŞİMDİ DE DENİZİN DİBİNE İNİYORUZ

Gelelim yeni projeye.

350 metrelik yüzer havuz…

300 bin DWT…

Yılda 200 gemi…

Ve bunun için yaklaşık 350 bin metreküp dip malzemesi taraması.

İşte burada benim içime başka bir kurt düşüyor.

350 bin metreküp!

Denizin dibinden çıkarılacak.

Peki sonra?

Nereye gidecek?

İçinde ne var?

Ağır metal var mı?

Petrol türevi var mı?

Boya ve kimyasal kalıntılar var mı?

Sediment temiz mi?

Kirliyse nasıl bertaraf edilecek?

Deniz canlıları ne olacak?

Bulanıklık ne kadar yayılacak?

Bunların cevabı açık ve anlaşılır biçimde ortaya konulmalı.

YATIRIMIN KÂRI ÖZEL, ÇEVRENİN FATURASI YALOVA'YA OLMASIN!

Ben yatırım yapılmasına karşı değilim.

Altınova tersaneleri büyüsün.

Daha fazla gemi gelsin.

Daha fazla ihracat yapılsın.

Daha fazla para kazanılsın.

Ama bir şartla:

Yalova da kazansın.

Çünkü yatırımın ekonomik getirisi özel şirketlerde toplanırken, çevresel bedel kamuya kalmamalı.

Deniz kirlenirse Yalova'nın denizi kirlenir.

Kıyı zarar görürse Yalova'nın kıyısı zarar görür.

Trafik artarsa Yalova'nın yolları dolar.

Atık artarsa Yalova'nın çevresi etkilenir.

O zaman ekonomik kazanç kadar çevresel hesabın da ortaya konulması gerekir.

26 BİN ÇALIŞAN VARSA, YALOVA'NIN PAYI NEDEN BU KADAR BELİRSİZ?

İşte benim kafama takılan asıl mesele bu.

Tersaneler büyüyor.

Ama Yalova'da kaç kişi oturuyor?

2024'te sektör temsilcisi, çalışanların yüzde 60'ının il dışından geldiğini söylüyor.

2026'da tersanelerde 20-26 bin kişinin çalıştığı açıklanıyor.

O halde artık şu rakam açıklanmalı:

BUGÜN ALTINOVA TERSANELERİNDE ÇALIŞAN KAÇ KİŞİNİN İKAMETİ YALOVA'DA?

Bunun cevabını SGK kayıtları ortaya koyabilir.

Ve bu veri çok önemli.

Çünkü mesele sadece “kaç kişi çalışıyor?” değil.

“Kaç kişinin geliri Yalova'da dönüyor?”

sorusudur.

YALOVA ARTIK SADECE İŞÇİ SERVİSLERİNİN UĞRADIĞI ŞEHİR OLMAMALI

Eğer 20-26 bin kişi Altınova'daki tersanelerde çalışıyorsa ama önemli bir bölümü her gün başka şehirlerden gelip gidiyorsa, burada Yalova'nın şehir olarak kazanacağı değeri de konuşmak zorundayız.

Konut…

Esnaf…

Restoran…

Market…

Ulaşım…

Hizmet sektörü…

Eğitim…

Vergi…

Hepsi bu ekonomik döngünün parçası.

Yalova'nın hedefi yalnızca “tersanede çalışan insan sayısını artırmak” olmamalı.

Yalova'da yaşayan, Yalova'da kazanan, Yalova'da harcayan ve Yalova'ya değer bırakan bir ekonomik yapı kurulmalı.

SON SÖZ

484,4 milyon TL'lik yatırım hayırlı olsun.

350 metrelik havuz da hayırlı olsun.

300 bin DWT'luk gemiler de gelsin.

Yılda 200 gemi de bakım için Altınova'ya gelsin.

Ama Yalova artık şunu sormalı:

Kaç yeni istihdam?

Kaçı Yalovalı?

Kaç milyon TL vergi?

Kaç milyon TL yerel firmalara iş?

350 bin metreküp dip malzemesi nereye?

Deniz nasıl korunacak?

Çevresel bir zarar çıkarsa kim hesap verecek?

Çünkü mesele yalnızca “Altınova'da dev bir havuz yapılması” değil.

Mesele, o dev havuzun Yalova'ya dev bir ekonomik değer bırakıp bırakmayacağıdır.

“350 bin metreküp Yalova'nın deniz dibinden çıkarılacak. Peki nereye gidecek? Marmara'nın hangi noktasına? Koordinatları nerede? Sediment analizleri nerede? İçinde ağır metal veya hidrokarbon varsa ne olacak?”